HYPOTHESIS

Lezingen - Cursussen - Teksten

     
 

 

Nieuws:  

Cursus

 Wetenschap ter discussie

Donderdagavond 19:30 21:30

8 Lessen op: 2 feb, 9 feb, 16 feb,8 mrt, 15 mrt, 22 mrt, 29 mrt en 5 apr 2012

 

Materiaal

  

Victor van den Bersselaar: Wetenschapsfilosofie in veelvoud, fundamenten voor onderzoek en professioneel handelen. Uitgeverij Coutinho, Bussum 2007.
(Door de cursist zelf aan te schaffen.)

 

  
Is er een probleem met ons klimaat? Geeft de getuigendeskundige in de rechtszaal de doorslag? Welk recept schrijft de dokter ons voor? Wat leren wij onze kinderen? Allemaal kwesties die worden beslecht met wetenschappelijke argumenten.

Wetenschap is belangrijk in onze samenleving. Maar zij staat ook ter discussie: Is wetenschappelijke kennis zeker? Wanneer mag kennis wetenschappelijk worden genoemd? Hebben wetenschappers eigen belangen?

In de cursus Wetenschap ter discussie wordt kritisch nagedacht over alle facetten van de wetenschap. Het uitgangspunt is dat wetenschap onlosmakelijk verbonden is met samenleving en technologie. De wetenschapsfilosofie van nu heeft oog voor de belangen van het wetenschappelijke bedrijf. Voor de verstrengeling van onderzoek en economisch gewin. Voor de ambities van de particuliere wetenschapper binnen zijn onderzoeksgroep. Maar ook voor de ethische en maatschappelijke vragen rond wetenschap en technologie. En daarnaast blijven de klassieke thema’s relevant: de geldigheid van argumenten, de eisen die men moet stellen aan experimenten, de vraag naar de overeenkomst tussen onze begrippen en de wereld, de samenhang en de verscheidenheid van de diverse wetenschappen. Aan de hand van belangrijke wetenschapstheoretici als Karl Popper, Thomas Kuhn, Michel Foucault en Bruno Latour krijgt u inzicht in de vooronderstellingen, methoden en resultaten van de wetenschappen. Onmisbaar voor wie goed geïnformeerd wil zijn.

 
  Informatie en inschrijven
 Instituut voor filosofie (Kies voor Rotterdam als cursusplaats)		  

Publicaties:

De uitdaging van het bestaan

Denken over het menselijk bestaan van de Grieken tot heden
-
Opvattingen van de grote filosofen over de zin van het bestaan
-
 Heraclitus, I. Kant, M. Heidegger. M. Foucault, J. Derrida, 
R. Rorty, D. C. Dennett, J. Baudrillard, P. Sloterdijk

EEN TOEGANKELIJKE INLEIDING VOOR IEDEREEN IN DE WERELD
VAN HET FILOSOFISCH DENKEN OVER DE MENS

  • Als gevolg van de ontzuiling zijn de kerken leeg geworden, het socialisme en het communisme zijn verdwenen en in het algemeen kan gezegd worden dat overtuigingen niet meer dwingend voorgeschreven worden vanuit de opvoeding en/of sociale omgeving. Religie geeft geen alles erkend verbindend wereldbegrip meer. De filosofie heeft op basis van de rationele uitgangspunten van de wetenschap op haar beurt geprobeerd een alles omvattend wereld beeld te ontwerpen, maar heeft deze taak niet van de religie over kunnen nemen. Critici menen dat de mens ontheemd raakt en dat wij door individualisering en egoïsme van elkaar vervreemd raken. Ook in de politiek wordt deze tendens sterker zichtbaar. Kiezers raken op drift nu ze niet meer als vanzelfsprekend op een bepaalde partij hun stem uitbrengen. Bovendien is de mens niet meer louter aan zijn natuurlijke taken, bijvoorbeeld de voortplanting, gebonden. Na het grootbrengen van de kinderen heeft men nog een leven voor zich. Door de toegenomen levensverwachting ontstaat een situatie die in de wereldgeschiedenis nog niet eerder voorgekomen is: een enorme toename van mensen die een werkzaam bestaan achter de rug hebben en van hun pensioen genieten. Tegen deze achtergrond wordt de hedendaagse vraag naar zingeving begrijpelijk. De totaal nieuwe situatie waarin wij terechtkomen dwingt tot een herbezinning op de zin van het bestaan. Wat heeft de filosofie ons op dit terrein te bieden? Hoe kan de vraag naar de zin van het bestaan beantwoord worden in een tijd waarin de klassieke antwoorden afgedaan lijken te hebben.llend materiaal bij het boek De uitdaging van het bestaankijk de sheets van de toelichting bij het bo

De uitdaging van het denken

 
  Veel mensen komen op een of andere manier met filosofie in aanraking. Vaak is de kennismaking van korte duur en/of beperkt. Er kan behoefte ontstaan om meer over filosofie te lezen en een beter begrip te krijgen van specifiek filosofische thema's.

Een uitstekende gelegenheid biedt deze zeer toegankelijke, maar – vanwege de aard van het onderwerp – niet ‘makkelijke’ inleiding in de Westerse filosofie. De opzet is thematisch: door het boek heen worden de klassieke onderwerpen van de filosofie besproken: kennistheorie, metafysica, ontologie, logica, wetenschapsfilosofie, ethiek, sociale en politieke filosofie en esthetica. Van elk onderwerp wordt uitgelegd wat het kernvraagstuk en de historische context is en welke filosoof de belangrijkste bijdrage eraan geleverd heeft. Ten slotte wordt van elk thema de actualiteit aangetoond, veelal aan de hand van een onderwerp uit de huidige maatschappelijke discussie (met als eindpunt de huidige ‘internetdemocratie’).

De rode lijnen in het boek worden gevormd door de omslag die we vanaf de zestiende eeuw kunnen waarnemen in de aandacht voor het denken naar de aandacht voor de taal en het verdwijnen van de overtuiging dat de filosofie een toekomst voor de mens kan ontwerpen. Een belangrijke vraag in het boek is welke rol er in de 21e eeuw voor de filosofie is weggelegd.

 Het doel van het boek is begripsvorming en ‘leren filosoferen’. Kennis, toepassing/bewustwording (‘wat kan ik hier zelf mee?’) en entertainment (door middel van anekdotes) lopen dooreen. Het boek probeert de lezer uit te dagen zelf de praktijk van het filosoferen op te nemen: zijn opinies te formuleren over de zaken die hem of haar raken. Standpunten die, door de leerervaringen uit dit boek verrijkt zijn en die in toenemende mate een basis vormen waarop men zijn eigen leven kan vormgeven.

  

 

  • Reacties uit de pers: ‘Mensen moeten er zelf achter komen wat de zin van het leven is’ door Jacques Geluk.
      

  • Nadenken over jezelf en het leven, de benadering van sociale en maatschappelijke vraagstukken: kennis en toepassing van de klassieke begrippen van de Westerse filosofie kunnen hierbij helpen. De grote denkers reiken ons met hun gedachtegoed de mogelijkheden aan om de wereld om ons heen te benaderen. Ook, of misschien juist, in onze gecompliceerde informatiemaatschappij.

  • De uitdaging van het denken biedt een zeer toegankelijke inleiding in de Westerse filosofie aan de hand van een thematische behandeling van de klassieke onderwerpen: kennistheorie, metafysica, ontologie, logica, wetenschapsfilosofie, ethiek, sociale en politieke filosofie en esthetica.

 

 

Laatste wijziging: 10-01-2012